Ymateb y Llywodraeth: – Rheoliadau Ardrethu Annomestig (Trefniadau Osgoi Artiffisial) (Rhestrau Lleol) (Cymru) 2026 (“Rheoliadau 2026”)

Pwynt Craffu Technegol 1:

Mae Rheoliadau 2026 yn diwygio Rheoliadau Ardrethu Annomestig (Newid Rhestrau ac Apelau) (Cymru) 2023 o dan baragraffau 1 ac 11(1A) o Atodlen 11 i Ddeddf Cyllid Llywodraeth Leol 1988 (“Deddf 1988”), gan alluogi person i apelio i’r Uwch Dribiwnlys yn erbyn penderfyniad Tribiwnlys Prisio Cymru (fel tribiwnlys prisio a sefydlwyd o dan baragraff 1 o Atodlen 11) mewn perthynas â hysbysiadau adran 63K. O ystyried y llwybr posibl ar gyfer apelio i’r Uwch Dribiwnlys, mae Llywodraeth Cymru yn ystyried bod rheoliad 4(2)(b) ac (c) (a wneir o dan adran 143A(3) o Ddeddf 1988) yn angenrheidiol ac yn hwylus er mwyn sicrhau nad yw awdurdod bilio yn gosod cosb ariannol ar berson hyd nes bod y broses adolygu ac apelio – pa un ai i Dribiwnlys Prisio Cymru neu’r Uwch Dribiwnlys – wedi ei disbyddu’n llawn.

Pwynt Craffu Technegol 2:

Mae Llywodraeth Cymru yn cadarnhau y gellid cyflwyno hysbysiad galw am dalu cyn i’r terfyn amser ar gyfer apelio i’r Uwch Dribiwnlys ddod i ben, neu cyn i ganlyniad yr apêl honno ddod yn hysbys. Dyma’r bwriad polisi. Mae’r amodau yn rheoliad 4(2) o Reoliadau 2026 yn golygu, pan na fo person yn talu’r swm sy’n ddyledus mewn hysbysiad galw am dalu a ddyroddwyd o dan reoliad 5(1)(c) o Reoliadau Ardrethu Annomestig (Casglu a Gorfodi) (Rhestrau Lleol) 1989, na all yr awdurdod bilio osod cosb ariannol o dan reoliad 4 o Reoliadau 2026 oherwydd na fyddai’r amodau yn rheoliad 4(2)(b) nac (c) wedi eu bodloni.

Pwynt Craffu Technegol 3:

Mae Llywodraeth Cymru yn cytuno a bydd yn gwneud cywiriad cyn gwneud y Rheoliadau i sicrhau y bydd y diwygiadau a wneir gan reoliad 7(3) yn dod i rym ar ôl i reoliad 11(4) o Reoliadau Ardrethu Annomestig (Darparu Gwybodaeth am Newidiadau mewn Amgylchiadau) (Cymru) 2026 ddod i rym.

Pwynt Craffu Technegol 4:

Mae Llywodraeth Cymru yn cadarnhau bod yr hereditament yn y termau “y meddiannydd ar hereditament” a “yw’r hereditament” ym mharagraff 1 o’r Atodlen i Reoliadau 2026 yn cyfeirio at yr un hereditament a bydd yn gwneud y cywiriad a gynigir cyn gwneud y Rheoliadau.

Pwynt Craffu Technegol 5:

Mae Llywodraeth Cymru yn fodlon bod y testun Cymraeg yn gramadegol gywir ac yn cyfeirio’r Pwyllgor at Gramadeg y Gymraeg gan Peter Wynn Thomas, adrannau 6.20 a 6.23 yn ymdrin â berfau dibeniadol anghyflawn sy’n egluro’r gystrawen hon. Nid yw’r testun ym mharagraff 2(1) yn defnyddio dull gwahanol, ond yn hytrach mae goddrych y frawddeg yn wahanol (sef “talwr ardrethi yr hereditament”, yn hytrach nag “y talwr ardrethi”) sy’n arwain at gystrawen sy'n wahanol i’r hyn a geir ym mharagraff 3(1)(b), (c) a (d) ond eto'n gywir, am fod y fannod mewn safle gwahanol yn y ddau achos.

Pwynt Craffu Technegol 6:

Mae Llywodraeth Cymru yn cadarnhau mai’r testun Saesneg yw’r fersiwn gywir a bydd yn sicrhau bod y testun Cymraeg yn cael ei gywiro cyn gwneud y Rheoliadau.

Pwynt Craffu Technegol 7:

Nid yw adrannau 63L a 63ML o Ddeddf 1988 yn cynnwys pwerau i wneud rheoliadau sy’n creu hawl i apelio yn erbyn cosb ariannol a osodir o dan reoliad 4, dim ond hawl i apelio yn erbyn yr hysbysiad adran 63K. Mae hyn yn adlewyrchu’r bwriad polisi ar gyfer gweithrediad y fframwaith gwrthweithio osgoi trethi, pan y’i cyflwynwyd gan Ddeddf Cyllid Llywodraeth Leol (Cymru) 2024. 

Cywiriadau drafftio technegol i’w gwneud cyn i’r Rheoliadau gael eu gwneud

CYWIRIADAU I’R TESTUN CYMRAEG CYN GWNEUD Y RHEOLIADAU	CYWIRIADAU I’R TESTUN SAESNEG CYN GWNEUD Y RHEOLIADAU
Rheoliadau Ardrethu Annomestig (Trefniadau Osgoi Artiffisial) (Rhestrau Lleol) (Cymru) 2026	Non-Domestic Rating (Artificial Avoidance Arrangements) (Local Lists) (Wales) Regulations 2026
Yn y dyddiad dod i rym yn yr adran italig, cywirir “1 Ebrill 2026” i ddarllen “yn unol â rheoliad 1(2) a (3)”.	Yn y dyddiad dod i rym yn yr adran italig, cywirir “1 April 2026” i ddarllen “in accordance with regulation 1(2) and (3)”.
Yn rheoliad 1, rhoddir y canlynol yn lle paragraff (2) i ddarllen: - “(2) Yn ddarostyngedig i baragraff (3), daw’r Rheoliadau hyn i rym ar 1 Ebrill 2026. (3) Daw rheoliad 7(3) i rym yn union ar ôl i reoliad 11(4) o Reoliadau Ardrethu Annomestig (Darparu Gwybodaeth am Newidiadau mewn Amgylchiadau) (Cymru) 2026* ddod i rym.” *mewnosodir troednodyn i ddarllen “O.S.C. 2026/15”.	Yn rheoliad 1, rhoddir y canlynol yn lle paragraff (2) i ddarllen:- “(2) Subject to paragraph (3), these Regulations will come into force on 1 April 2026. (3) Regulation 7(3) comes into force immediately after regulation 11(4) of the Non-Domestic Rating (Provision of Information About Changes of Circumstances) (Wales) Regulations 2026* comes into force.” *mewnosodir troednodyn i ddarllen “W.S.I. 2026/15”.
Ym mharagraff 1 o’r Atodlen, cywirir y testun drwy fewnosod y gair “yr” o fewn y testun “... pan fo’n gwneud person (“P”) y meddiannydd ar yr hereditament ac nid yw’r hereditament wedi ei feddiannu...”.	Ym mharagraff 1 o’r Atodlen, cywirir y gair “a” yn y testun “(“P”) the occupier of a hereditament” i ddarllen “the”.
Ym mharagraff 2(2) o’r Atodlen, cywirir y testun “....pan ddaeth X yn dalwr ardrethi hereditament...” i ddarllen “... pan ddaeth X y talwr ardrethi ar gyfer hereditament....”.
Ym mharagraff 2(3)(a) o’r Atodlen, cywirir y testun “... pan ddaeth Y yn dalwr ardrethi yr hereditament....” i ddarllen “... pan ddaeth Y y talwr ardrethi ar gyfer hereditament....”.	Ym mharagraff 2(3)(a) o’r Atodlen, cywirir y gair “the” yn y testun “... ratepayer of the hereditament...“, i ddarllen “a” .
Ym mharagraff 2(3)(b) o’r Atodlen, cywirir y testun “... neu yr oedd P wrthi’n cael ei ddirwyn i ben yn wirfoddol” i ddarllen “neu y mae P wrthi’n cael ei ddirwyn i ben yn wirfoddol,...”.